< < < NAZAD

Izložba

Srbija, rat i plakat 1914 - 1918
Priča o tri plakata, tri autora i tri kampanje za pomoć Srbiji

10 - 31. maj 2017.

Svečano otvaranje: Sreda, 10. maj 2017. u 19 časova
Povodom otvranja izložbe biće priređen koncert američkog orkestra “Wings of Dixie” i Beogradskog kamernog hora u parku Vojvode Vuka na Topličinom vencu ispred MPU u 18 časova

Autor izložbe: Vladimir Čeh

Organizatori: Institut za istoriju oglašavanaja i Muzej primenjene umetnosti

O izložbi

Koncertom američkog diksilend orkestra Wings of Dixie i Beogradskog kamernog hora u parku ispred Muzeja primenjene umetnosti, u sredu, 10 maja u 18 časova, biće otvorene dve izložbe plakata: Srbija, rat i plakat 1914 - 1918 i Plakati Miltona Glejzera iz kolekcije MPU.

Izložba Srbija, rat i plakat 1914-1918, Priča o tri plakata, tri autora i tri kampanje za pomoć Srbiji treći je deo trilogije o plakatima u Velikom ratu, autora Vladimira Čeha. Tema ove treće izložbe su promotivne kampanje "Pomozite Srbiju ..." koje su u vreme Prvog svetskog rata vodile zemlje saveznice Francuska, Velika Britanija i SAD.

Široj javnosti nisu poznate ni istorijske činjenice, ni organizacija i način sakupljanja pomoći, kao ni autori najuspešnijih plakata u ovim kampanjama. Tri najznačajnija plakata iz tri savezničke zemlje uradili su Teofil Štajnlen za Francusku, Malvina Hofman za SAD i Sampson Černov za Veliku Britaniju. Svo troje autora bili su veoma vezani za našu zemlju i radili su i druge radove inspirisani Srbijom, crteže i fotografije.

Kada je reč o Teofilu Štajnlenu, na izložbi su prikazane četiri originalne litografije (otisci od pre 100 godina) i sedamnaest replika koje u naslovu imaju termin „Srbija“. Prikazan je proces stvaranja plakata „Journeé Serbe“, od slike originala Štajnlenovog ulja koje se čuva u Luvru i čiji je detalj iskoristio za ovaj plakat.

U delu posvećenom Samsonu Černovu prikazani su njegovi manje poznati radovi, replike kolorisanih portreta poznatih Srba toga doba. Potrete je, kao i određen broj drugih motiva, sam Černov radio uljem na platnu, odnosno „kolorisao“ na temelju svojih crno-belih fotografija. Prikazan je i „razvojni put“ njegovog najpoznatijeg dela, simbola srpske vojske, portreta ratnika znanog kao „Oko sokolovo“.

U delu posvećenom Malvini Hofman prvi put će javno biti prikazani njeni crteži koje je uradila putujući sa američkim Crvenim krstom po Srbiji 1919. godine, kao i istoriografski fakti u vezi sa njenim aktivnostima za pomoć Srbiji u Velikom ratu, pronađeni u Getty institutu u LA.

Prikazan je i umetnički put fotografije ratnog srpskog reportera Miloja Igrutinovića koja prikazuje umirućeg srpskog vojnika na ostrvu Vido, do primene njegovog lika na Malvininom čuvenom plakatu „Serbia needs your Help“.

U drugom delu izložbe skrenuta je pažnja na francusku, britansku i američku kampanju sa istim zadatkom: pomoć Srbiji u zemljama od kojih je jedna imala pozitivnu (FR), jedna neutralnu (SAD), a jedna (VB) negativnu sliku o Srbiji. Da li se, šta i kako promenilo u komunikaciji sa populacijom za ovih 100 godina?

Zanimljivosti vezane za izložbu i neka pitanja koja izložba otvara
  • zašto se na Novom groblju na spomeniku srpskom pukovniku u Velikom ratu nalazi replika skulpture velike američke vajarke Malvine Hofman.
  • kako je fotografija neprijateljskih zločina nad srpskim ženama objavljena u francuskim novinama ovekovečena na Štajnlenovoj litografiji, poslužila za lik na medalji „Srbija“, na čijem reversu piše „Francusko, Francusko, ne napuštaj me!“.
  • isti autor je tvorac plakata sa dva vojnika koji je komunicirao u dve države na dva jezika; francuskom i engleskom.
  • Samson Černov, autor ilustracije na plakatu u Velikoj Britaniji, autor je i najpoznatijeg lika srpskog vojnika u Prvom svetskom ratu, poznatog kao „Oko sokolovo“.
  • kako je Srbija postala veza jedne umetnice iz Amerike i jednog ratnog reportera iz Rusije, autora plakata u Velikoj Baritaniji i kako su njih dvoje sarađivali da pomognu Srbiji?
  • kako je od lika vojnika u čamcu na putu da bude sahranjen u Plavoj grobnici kod ostrva Vida na fotografiji srpskog ratnog izveštača nastao lik Srbije na američkom plakatu, a od njega i lik na skulpturi Svetog Franje, koja se nalazi ispred bolnice Mejo u Ročesteru, SAD;
  • kako je nastala skulptura u virtuelnoj realnosti, a na temelju nje, uz pomoć 3D štampača, uradjena bista SV. Franje u realnom svetu, u centru Beograda.
  • da je VR skulptura na izložba ujedno i svetska premijera projekta VR ALL ART (Umetnost u virtuelnom svetu) iniciranog radom na realizaciji izložbe.
Koncert američkog diksilend orkestra Wings of Dixie i Beogradskog kamernog hora na otvaranju izložbe

Autor fotografija: Veselin Milunović